Bildirimli fesih
Kanundaki bildirim süreleri beklenerek ya da bu sürelerin ücreti peşin ödenerek sözleşme sona erdirilir. Bildirim süresine uymayan taraf, o sürenin ücreti tutarında ihbar tazminatı öder.
İŞTEN ÇIKIŞ
Bir çalışanla yolları ayırırken fesih türünü doğru seçmek, bildirimi yazılı yapmak, son ödemeleri eksiksiz hesaplamak ve SGK'ya süresinde bildirmek gerekir. Bu adımlardan birinin atlanması işe iade davasına, tazminat farkına ya da idari para cezasına yol açabilir. Bu listede fesihten önce karar verilecekleri, bildirim sürelerini, hazırlanacak belgeleri ve kaçırılmaması gereken süreleri bulacaksınız.
FESİH TÜRÜ
Belirsiz süreli iş sözleşmesi farklı yollarla sona erebilir; her birinin bildirim, tazminat ve dava sonuçları farklıdır.
Kanundaki bildirim süreleri beklenerek ya da bu sürelerin ücreti peşin ödenerek sözleşme sona erdirilir. Bildirim süresine uymayan taraf, o sürenin ücreti tutarında ihbar tazminatı öder.
Ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılık gibi Kanunda sayılan hâllerde bildirim süresi beklenmeden fesih yapılabilir. Bu hak, olayın öğrenildiği günden itibaren altı iş günü ve her hâlde olayın üzerinden bir yıl geçince kullanılamaz (md. 26).
Otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli sözleşmesi ancak işçinin yeterliliği, davranışı ya da işletmenin gerekleri gibi geçerli bir sebeple feshedilebilir (md. 18).
SÜRELER
| İşçinin o işyerindeki çalışma süresi | Asgari bildirim süresi |
|---|---|
| Altı aydan az | 2 hafta |
| Altı aydan bir buçuk yıla kadar | 4 hafta |
| Bir buçuk yıldan üç yıla kadar | 6 hafta |
| Üç yıldan fazla | 8 hafta |
Bu süreler asgaridir, sözleşmeyle artırılabilir. İşveren bildirim süresinin ücretini peşin ödeyerek sözleşmeyi hemen sona erdirebilir (İş Kanunu md. 17). Tazminat ve peşin ücret hesabında çıplak ücrete ek olarak işçiye sağlanan para ve parayla ölçülebilen menfaatler de dikkate alınır.
BELGE LİSTESİ
0 / 7 hazır
0 / 4 hazır
RİSKLER
Ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılığa dayanan fesih, olayın öğrenildiği günden itibaren altı iş günü içinde yapılmalıdır; her hâlde fiilin üzerinden bir yıl geçince bu hak kullanılamaz. İşçinin olayda maddi çıkar sağlaması hâlinde bir yıllık süre uygulanmaz (md. 26).
İşten ayrılış bildirgesi, sözleşmenin sona erdiği tarihten itibaren on gün içinde verilir (5510 md. 9).
İş güvencesi kapsamındaki işçi, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurabilir; anlaşma olmazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde dava açabilir (md. 20).
Fesih geçersiz bulunursa işveren işçiyi bir ay içinde işe başlatır; başlatmazsa en az dört, en çok sekiz aylık ücret tutarında tazminat öder. Ayrıca kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmayan süre için en çok dört aya kadar ücret ve diğer haklar ödenir (md. 21).
SORU VE CEVAP
Kıdem tazminatı her tam çalışma yılı için 30 günlük ücret üzerinden hesaplanır (1475 sayılı İş Kanunu md. 14); bir yılı doldurmayan işçi için kıdem tazminatı doğmaz. Ancak bildirim süresi, kullanılmayan izin ücreti ve son ay ücreti gibi diğer haklar ödenir.
Evet. Bildirim süresinin ücretini peşin ödeyerek sözleşmeyi hemen sona erdirebilirsiniz (İş Kanunu md. 17). Bu, iş güvencesi hükümlerinin uygulanmasına engel değildir.
Kanuna göre ödenmesi gereken kıdem tazminatı gelir vergisinden müstesnadır (GVK md. 25/7). Tavanı aşan kısım ile ihbar tazminatı bu istisnaya girmez. Kıdem ve ihbar tazminatı SGK primine de esas alınmaz (5510 md. 80).
Bildirge, sözleşmenin sona erdiği tarihten itibaren on gün içinde verilmelidir (5510 md. 9). Süresinde verilmezse idari para cezası uygulanır.
İşe iade (iş güvencesi) hükümleri otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde, en az altı aylık kıdemi olan işçiler için uygulanır (md. 18). Bunun dışındaki işçilerde de fesih hakkının kötüye kullanılması hâlinde bildirim süresinin üç katı tutarında tazminat ödenir (md. 17).
REHBERLER
Esnaf mı tacir mi, basit usul mü gerçek usul mü; vergi kaydı, sicil, Bağ-Kur, ruhsat ve ilk 30 günün kontrol listesi.
KURULUŞLimited ve anonim şirket kuruluşunda asgari sermaye, MERSİS başvurusu, imza, Rekabet Kurumu payı, defter, vergi ve SGK adımlarının kontrol listesi.
OSB'DE FABRİKAParsel tahsisi ve tapu şartları, OSB'den yapı ruhsatı ve işyeri açma ve çalışma ruhsatı, sanayi siciline ön kayıt, vergi dairesi ve SGK kaydı, teşvik belgesi ve KDV istisnası, OSB'de emlak vergisi muafiyeti.
İŞE ALIMİlk işçide SGK işyeri tescili, işe giriş bildirgesi, çalışandan istenecek belgeler, iş sözleşmesi, İSG eğitimi ve muayene; süreler ve teşvik notları.
KAPANIŞŞahıs işletmesi kapanışında işi bırakma bildirimi, son beyannameler, ÖKC, SGK çıkışları, sicil terkini ve saklama süreleri; şirketlerde tasfiye özeti.
YILLIK BEYAN2026 gelirleri için Mart 2027'de verilecek yıllık gelir vergisi beyannamesine hazırlık: kimler beyan verir, hangi belgeler ve indirimler gerekir.
YIL SONU31 Aralık envanteri: stok, kasa, banka ve cari mutabakat; döviz değerlemesi, şüpheli ve değersiz alacak, değeri düşen mal, amortisman ve yeniden değerleme; defter tasdiki ve sınıf değişikliği.
HİSSE DEVRİNoter onaylı devir sözleşmesi, genel kurul onayı, pay defteri ve ticaret sicili tescili, devir öncesi vergi borçlarından müteselsil sorumluluk, ortağın 4/b sigortalılığının sona ermesi, değer artışı kazancı ve 150.000 TL istisna.
Belgeleri hazırlamanız yeterli; başvurudan bildirime kadar bütün adımları sizin adınıza biz yürütelim.
YAVUZEL MOBİLMükelleflerimiz faturalarını, vergi takvimini ve aylık bültenlerini telefonlarından günü gününe görür. Neler görürsünüz