İçeriğe geç
Yayın
Okuma
2 dakika
Yazan
Aytaç Yavuzel

Stopaj ve muhtasar beyanname nedir?

Stopaj, bir ödemeye ait verginin ödemeyi yapan tarafından kesilip vergi dairesine yatırılmasıdır; muhtasar beyanname de bu kesintilerin bildirildiği beyannamedir.

Makbuzların yanında hesap makinesiyle kesinti hesabı yapılıyor

Stopaj (kaynakta kesinti), bir ödemeye ait verginin, ödemeyi alan kişi tarafından değil, ödemeyi yapan kişi tarafından kesilip vergi dairesine yatırılmasıdır.

Stopaj

Örneğin bir işletme, kiraladığı dükkânın sahibine kira öderken kiranın bir kısmını keser ve ev sahibi adına devlete öder. Ev sahibi kalan tutarı alır; kesilen vergiyi de yıl sonunda vereceği beyannamede ödeyeceği vergiden düşer.

Bu nedenle kesilen stopaj işletmenin kendi vergisi değildir. İşletme burada yalnızca aracıdır: karşı tarafın vergisini onun adına tahsil edip devlete aktarır. Ödeme yapılan taraf zarar da etse, işletme kârda da olsa bu sonuç değişmez.

Muhtasar beyanname

"Muhtasar" özet demektir. Muhtasar beyanname, işletmenin bir dönem içinde yaptığı kesintilerin türlerine göre toplanarak vergi dairesine bildirildiği beyannamedir.

Bugün bu beyanname, çalışanların SGK prim ve gün bildirimiyle birlikte verilir ve resmî adı Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi'dir.

Kısacası muhtasar, işletmenin kendi kazancını değil, başkaları adına kestiği vergileri bildirdiği beyannamedir.

Hangi ödemelerden kesinti yapılır?

Kesinti yükümlülüğü ve oranlar Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesinde düzenlenmiştir. En sık karşılaşılanlar:

ÖdemeOran
Çalışan ücretleriGelir vergisi tarifesine göre
Serbest meslek ödemeleri (avukat, mali müşavir, danışman vb.)%20
İşyeri kirası%20
Yıllara yaygın inşaat ve onarım hakedişleri%5

Konut kirasında stopaj yapılmaz. Asgari ücrete isabet eden ücret tutarı da gelir vergisinden istisna olduğu için, asgari ücretli çalışanlar için ücret stopajı çıkmayabilir.

Örnek

ÖdemeBrüt tutarKesinti
İşyeri kirası40.000 ₺8.000 ₺
Mali müşavirlik ücreti10.000 ₺2.000 ₺
Muhtasarda beyan edilecek10.000 ₺

Ev sahibine 32.000 ₺, mali müşavire 8.000 ₺ ödenir. Kesilen 10.000 ₺ muhtasar ile vergi dairesine yatırılır.

Ne zaman verilir, ne zaman ödenir?

DönemBeyan ve ödeme
Aylıkİzleyen ayın 26'sı, saat 23.59'a kadar
Üç aylıkÜç aylık dönemi izleyen ayın 26'sı, saat 23.59'a kadar

Son gün hafta sonuna veya resmî tatile denk gelirse süre izleyen ilk iş gününe uzar.

DAYANAK

  1. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, 94. ve 98. maddeler
  2. Gelir İdaresi Başkanlığı, Beyanname Verme ve Ödeme Süreleri
  3. Gelir İdaresi Başkanlığı, GVK 94. Maddesinde Yer Alan Kesinti Oranları

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut bir olay için mesleki değerlendirme yerine geçmez.

YAVUZEL MALİ MÜŞAVİRLİK · LÜLEBURGAZ

Bu konuyu kendi durumunuz için konuşalım.

Diğer yazılar

Tüm yayınlar
  1. 01VERGİ · Evde üretip satanlar için esnaf muaflığı: 2026 sınırları
  2. 02VERGİ · Elektronik tebligat aktif değilse vergi dairesi posta ile mi tebligat yapar?
  3. 03KURULUŞ · Şahıs, limited, anonim: hangisi?

Bu konuyla ilgili

E-POSTA BÜLTENİ

Günü gününe, e-postanızda

İş günleri saat 18.00'de günün kapanışı: kurlar, yaklaşan beyanname son günleri, değişen oranlar, GİB duyuruları ve yazılarımız. Tek sayfa, otuz saniyede okunur.

Almak istediğiniz bültenler

Ücretsizdir. Her e-postadaki bağlantıyla tek tıkla abonelikten çıkabilirsiniz.