Stopajsız serbest meslek makbuzu kesilir mi?

Evet. Müşteriniz ücretli çalışan, emekli ya da ev sahibi gibi bir kişiyse makbuzu stopajsız kesersiniz ve ücretin tamamını alırsınız. Müşteriniz şirket, kamu kurumu ya da gerçek usulde vergi veren bir tüccarsa ücretin yüzde 20'sini keser ve sizin adınıza vergi dairesine yatırır. Buna stopaj denir.

Kimler stopaj keser?

Kanun kesinti yapmak zorunda olanları tek tek sayar:

• Kamu idareleri ve belediyeler
• Şirketler ve diğer kurumlar, iş ortaklıkları, kooperatifler
• Dernekler ve vakıflar
• Gerçek usulde vergi veren tüccar ve serbest meslek erbabı
• Bilanço ya da zirai işletme hesabına göre defter tutan çiftçiler

Bu listede olmayanlar kesinti yapmaz. Listedekiler kesintiyi ödeme anında yapar, avans öderken de keser ve kestikleri vergiyi kendi muhtasar beyannameleriyle bildirir. Yazar ve çevirmen gibi telif kazancı elde edenlerde oran yüzde 17'dir. Noterlere yapılan ödemelerde kesinti yapılmaz. Mahkemenin karşı tarafa yüklediği vekâlet ücretinde kesintiyi, ücreti ödeyen yapar; para icra dairesine yatırılmış olsa da sonuç değişmez.

Rakamla fark

KDV de yüzde 20'dir ve stopaj düşülmeden önceki brüt ücret üzerinden hesaplanır. 10.000 TL brüt ücretli bir işte durum şöyledir:

Tabloda müşterinin KDV'nin bir kısmını kesmediği varsayılmıştır; kamu kurumu ve banka gibi bazı müşteriler bunu da yapabilir. Net ücret üzerinden anlaştıysanız brüt ücreti, net tutarı 0,80'e bölerek bulursunuz.

Stopajsız makbuzda dikkat

Müşteri birey olsa da makbuzu yine düzenlersiniz; yalnız stopaj satırı boş kalır. Bu durumda gelirin vergisini kimse sizin yerinize peşin ödemediği için, vergiyi tümüyle siz geçici vergi ve yıllık beyanname ile ödersiniz.