RehberVergi
Yazar kasa (ÖKC) zorunluluğu
Yazar kasa, yazarkasa, ödeme kaydedici cihaz, yeni nesil ökc, pos'lu yazar kasa, yazar kasa fişi, z raporu olarak da bilinir.
Nedir?
Ödeme kaydedici cihaz (ÖKC), halk arasındaki adıyla yazar kasa, faturasız perakende satışları kayda alan ve fiş veren cihazdır. Bugün yalnız yeni nesil ÖKC kullanılır: internete bağlıdır ve satış bilgilerini Gelir İdaresine kendisi gönderir. Yazar kasa fişi, fatura kesilmeyen satışta fatura yerine geçer.
Kimler için?
- Son tüketiciye mal satan ya da hizmet veren, gerçek usulde vergilendirilen esnaf, tüccar ve şirketler (birinci ve ikinci sınıf tüccarlar)
- Masada ya da müşterinin yanında kartla tahsilat yapan lokanta, restoran gibi işletmeler ve yol kenarı otoparkları: POS'lu yazar kasa (EFT-POS özellikli ÖKC) kullanır
- Zorunlu olmayanlar: basit usuldeki esnaf, serbest meslek erbabı, çiftçiler ve perakende satışı olmayan toptancılar
- Bakanlıkça muaf tutulan işler (ör. eğitim ve kreş, emlak komisyonculuğu, inşaat işleri, pazar takibiyle iş yapanlar); muafiyet çoğunlukla yalnız o işi yapıp fatura ya da perakende satış fişi verme şartına bağlıdır, tam liste ynokc.gib.gov.tr'de
Gerekli belgeler
- Belge
- Nereden alınır
- Kimlik
- Cihazı alırken yetkili bayiye gösterilir
- Cihaz ruhsatnamesi ve cihaz faturası
- Cihazla birlikte yetkili bayiden
- Kartla ödeme için üye işyeri sözleşmesi
- Anlaştığınız banka ya da ödeme kuruluşu
Adım adım
- Zorunlu olup olmadığınızı belirleyin
Gerçek usulde vergilendiriliyor ve son tüketiciye satış yapıyorsanız zorunludur. İşiniz muaf listesindeyse ve şartlarını sağlıyorsanız kullanmayabilirsiniz.
- Cihazı yetkili bayiden alın
Kimliğinizi gösterin; bayi, cihaz alıp alamayacağınızı Gelir İdaresi sisteminden sorgular. Vergi dairesinden izin almanız ya da vergi dairesine gitmeniz gerekmez.
- Cihazı yetkili servise kullanıma açtırın
Cihaz, ruhsatname ve faturayla yetkili servise başvurun. Servis cihazı Gelir İdaresi sistemine kaydeder (aktivasyon) ve kullanıma açar.
- Kartla ödeme alacak şekilde bağlantıları yaptırın
Her yazar kasada banka ya da kredi kartıyla ödeme kabul edilmelidir; bunun için en az bir banka ya da ödeme kuruluşuyla anlaşma yapılır. Ayrı POS cihazı ya da satış programı kullanıyorsanız yazar kasaya bağlatın.
- Her satışta fiş verin
Nakit satışta yazar kasa fişi, kartlı satışta banka slibini de içeren tek fiş verilir. Fatura ya da e-Arşiv fatura kestiğiniz satışta yazar kasadan satış fişi değil, bilgi fişi alınır.
- Gün sonunda Z raporu alın
Z raporu, günün satış ve KDV toplamını gösteren günlük kapanış raporudur. Cihaz bu bilgileri Gelir İdaresine kendisi gönderir; cihazın internet bağlantısını açık tutmak sizin sorumluluğunuzdadır.
- Arıza, devir ve işi bırakmada yetkili servise başvurun
Onarım en çok 48 saat sürer; bu sürede satışları fatura ya da perakende satış fişiyle belgeleyin. Cihazın satışı, devri ve hurdaya ayrılması da yetkili servis aracılığıyla yapılır.
Yeni işe başlayan ya da şube açan, işe başlama veya şube açılış tarihinden itibaren 30 gün içinde (kalkınmada öncelikli yörelerde 60 gün) yazar kasa kullanmaya başlar. Muafiyeti iptal edilen, iptalin kendisine bildirildiği tarihi izleyen ayın sonuna kadar başlar.
Bilmeniz gerekenler
- Tüm satışlara kâğıt (matbu) fatura kesmek yazar kasa zorunluluğunu kaldırmaz. Yalnız e-Fatura, e-Arşiv fatura ve e-Defter kullanan, tüm satışlarına e-fatura ya da e-Arşiv fatura kesen ve 50'den fazla yazar kasası olanlar gibi büyük işletmeler, ek şartları sağlar ve Gelir İdaresi onaylarsa muaf olur.
- POS'lu yazar kasanın yalnız POS kısmı kullanılamaz; kartla her tahsilatta mali fiş de çıkar. Masada ya da kapıda ayrı (seyyar) banka POS'uyla tahsilat yapılamaz.
- Eski nesil yazar kasaların 1 Temmuz 2024'e kadar yeni nesil cihazla değiştirilmesi zorunluydu. Hurdaya ayrılan cihaz onarılıp yeniden satılamaz.
- Yazar kasaya ödediğiniz bedel %100'e kadar amortismanla gider yazılabilir; amortisman ayıramıyorsanız bedelin tamamı kazancınızdan düşülür.
Sık sorulanlar
Fiş vermezsem ceza ne kadar?
Verilmeyen her fiş için 2026'da yıl içindeki ilk tespitte 14.000 TL, ikinci tespitte 28.000 TL özel usulsüzlük cezası kesilir; sonraki tespitlerde tutar artar.
Yazar kasayı zamanında almazsam ne olur?
Zorunlu olduğu halde cihazı almayan, bozuk cihaz kullanan ya da POS'unu veya satış programını yazar kasaya bağlamayan mükellefe özel usulsüzlük cezası kesilir.
Basit usuldeyim, yazar kasa almam gerekir mi?
Hayır. Basit usuldeki esnafın yazar kasa kullanma zorunluluğu yoktur.
Hangi satışta fiş yerine fatura kesilir?
Alıcı tüccar, esnaf, şirket ya da serbest meslek erbabıysa her satışta; son tüketiciye satışta ise tutar 2026 için 12.000 TL'yi aşarsa ya da müşteri isterse fatura kesilir. Bu satışta yazar kasadan bilgi fişi alınır.
Dayanak: 3100 sayılı Ödeme Kaydedici Cihazlar Kanunu, madde 1, 2, 7 ve mükerrer 8 · Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 426) — yeni nesil ödeme kaydedici cihazlar · Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 483) — muafiyet, bildirim ve başlama süreleri · Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 557) — eski nesil cihazların değişimi · 213 sayılı Vergi Usul Kanunu, madde 232, 353/2 ve mükerrer 355 · Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 588) — 2026 tutarları. Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır; kendi durumunuz için bize danışın.
Bu işlemi sizin için yapalım mı?
Belgelerinizi hazırlayın, gerisini birlikte planlayalım.
Bu yazı işine yarayacak birini biliyor musunuz?
Bağlantıyı WhatsApp'tan tek dokunuşla gönderebilirsiniz.
