İşten çıkış: kıdem ve ihbar tazminatı

Kimler için?

• İş Kanunu'na göre işçi çalıştıran esnaf ve şirketler
• İşçisini çıkaran ya da işçisi emeklilik, askerlik gibi sebeplerle ayrılan işverenler

Gerekli belgeler

Belge

Nereden alınır

Yazılı fesih bildirimi (fesih sebebi açıkça yazılı)

İşveren hazırlar, işçiye imzayla ya da noter aracılığıyla verilir

Savunma tutanağı (çıkış işçinin davranışı ya da verimi yüzündense)

İşveren işçiden yazılı alır

Sigortalı işten ayrılış bildirgesi

SGK e-Bildirge sisteminden verilir

Çalışma belgesi (işin çeşidi ve süresi)

İşveren düzenleyip işçiye verir

Tazminat ödeme dekontu

Ödemeyi yaptığınız banka

Adım adım

1. 1
   Çıkış sebebini belirleyin

   Sebep, işçinin hangi tazminata hak kazanacağını belirler. İşyerinizde 30 ya da daha çok işçi varsa ve işçinin kıdemi en az 6 aysa geçerli bir sebep göstermek zorundasınız.

2. 2
   Gerekiyorsa savunma alın

   İşçinin davranışı ya da verimi nedeniyle çıkaracaksanız önce savunmasını yazılı alın. Ahlak ve iyi niyete aykırı davranışta derhal fesih, olayı öğrendiğiniz günden itibaren 6 iş günü içinde yapılmalıdır.

3. 3
   Fesih bildirimini yazılı verin

   Bildirimde fesih sebebini açık ve kesin yazın, işçiye imzalatın ya da noterden gönderin.

4. 4
   İhbar süresini verin ya da ücretini peşin ödeyin

   Kıdemi 6 aydan az olana 2 hafta, 6 ay–1,5 yıl olana 4 hafta, 1,5–3 yıl olana 6 hafta, 3 yıldan fazla olana 8 hafta. Süreyi beklemeden çıkaracaksanız bu sürenin ücretini peşin ödersiniz.

5. 5
   Kıdem tazminatını hesaplayın

   Çalışılan her tam yıl için 30 günlük brüt ücret ödenir; artan aylar ve günler de oranlanır. Ücrete düzenli yol, yemek gibi paraya çevrilebilen haklar eklenir; bir yıl için ödenen tutar yasal tavanı aşamaz.

6. 6
   Çıkışı SGK'ya bildirin

   Sigortalı işten ayrılış bildirgesini, işçinin ayrıldığı tarihten itibaren 10 gün içinde e-Bildirge'den verin.

7. 7
   Ödemeyi bankadan yapın, belgeleri verin

   Tazminatları banka aracılığıyla ödeyin ve dekontu saklayın; ibranamenin geçerli olması için bu şarttır. İşçiye çalışma belgesini verin.

Bilmeniz gerekenler

• İbraname, sözleşme bittikten en az 1 ay sonra yazılı yapılmalı, alacağın türü ve tutarı açıkça yazılmalı ve ödeme tam ve banka aracılığıyla yapılmalıdır. Bu şartlardan biri eksikse ibraname geçersizdir; çıkış günü imzalatılan ibraname işinize yaramaz.
• İhbar süresi içinde işçiye, ücret kesmeden günde en az 2 saat iş arama izni vermelisiniz. Vermezseniz o saatlerin ücretini ödersiniz.
• Kıdem tazminatı yalnız işveren çıkarınca doğmaz: askerlik, emeklilik ya da emeklilik için yaş dışındaki şartları tamamlayıp ayrılma, kadın işçinin evlendikten sonra 1 yıl içinde ayrılması ve işçinin ölümünde de ödenir. İşçi ücretinin ödenmemesi gibi haklı bir sebeple sözleşmeyi kendisi feshederse de ödenir. Bunlar dışında işçi kendi isteğiyle istifa ederse kural olarak ödenmez.
• İş güvencesi kapsamındaki işçi, fesih bildiriminden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurarak işe iade isteyebilir; feshin geçerli sebebe dayandığını ispat sizin üzerinizdedir.

Sık sorulanlar